55 పేజీ సంఖ్య
ఇవి చేయండి
ఉపాధ్యాయుడు చెప్పిన కింది పదాలను (ఉక్తలేఖనం) రాయండి.
- శిశువు, శిరసు, మువ్వలు, పైడి, మేను, కురులు, గద్దించి, కీర్తన, వెన్న, కౌగిలించు, వాగ్గేయకారుడు, చెక్కులు, తోయం, బలుపు, మొరవంక, బొద్దు
అవగాహన-ప్రతిస్పందన
-
1. చిన్ని శిశువు గేయాన్ని భావయుక్తంగా, రాగయుక్తంగా పాడండి.
విద్యార్థులు గేయాన్ని లయబద్ధంగా, రాగయుక్తంగా పాడాలి.
-
2. పిల్లల బాల్యాన్ని మీ సొంత మాటల్లో చెప్పండి.
చిన్నపిల్లల బాల్యం ఎంతో మధురమైనది. వారు ఎలాంటి కల్మషం లేకుండా అమాయకంగా ప్రవర్తిస్తారు. వారి నవ్వులు, మాటలు, అల్లరి అందరికీ ఆనందాన్ని కలిగిస్తాయి. ఆ సమయంలో వారికి ఏ బాధా తెలియదు, కేవలం ఆడుకోవడం, తినడం మాత్రమే వారి ప్రపంచం.
-
3. తల్లికి బిడ్డలపై ఎలాంటి మమకారం ఉంటుందో చెప్పండి.
తల్లికి బిడ్డలపై విడదీయరాని అమితమైన ప్రేమ, మమకారం ఉంటాయి. బిడ్డ చిన్న కన్నీటి చుక్క రాలినా తల్లి మనసు తల్లడిల్లిపోతుంది. బిడ్డను కంటికి రెప్పలా కాపాడుకుంటూ, వారి బాగోగులే తన జీవితంగా భావిస్తుంది.
కింది కీర్తనను చదవండి. ప్రశ్నలకు జవాబులు రాయండి.
-
1. అన్నమయ్య జోల పాటలో ఎవరిని గురించి వర్ణించాడు?
అన్నమయ్య జోల పాటలో బాలకృష్ణుని (అచ్యుతుని) గురించి వర్ణించాడు.
-
2. కృష్ణుడు ఎవరి ఇంట పెరిగాడు?
కృష్ణుడు నందుని ఇంట పెరిగాడు.
-
3. కృష్ణుడు ఎవరికి పుత్రుడుగా జన్మించాడు?
కృష్ణుడు వసుదేవునికి పుత్రుడిగా జన్మించాడు.
-
4. మునులకు అభయమిచ్చినది ఎవరు?
మునులకు అభయమిచ్చినది శ్రీమహావిష్ణువు / కృష్ణుడు.
56 పేజీ సంఖ్య
వ్యక్తీకరణ - సృజనాత్మకత
అ) కింది ప్రశ్నలకు నాలుగైదు వాక్యాలలో జవాబులు రాయండి.
-
1. చిన్ని కృష్ణుడు ఎలాంటి ఆభరణాలు ధరించాడు?
చిన్ని కృష్ణుడు తన లేలేత పాదాలకు బంగారు గజ్జెలను, చేతి వేళ్ళకు మొరవంక ఉంగరాలను ధరించాడు. అతని శరీరంపై పైడి బొద్దులు, ముత్యాల హారాలు శోభిల్లుతున్నాయి.
-
2. అన్నమయ్యను గురించి రాయండి.
తాళ్ళపాక అన్నమాచార్యులు కడప జిల్లా తాళ్ళపాక గ్రామంలో జన్మించారు. తల్లిదండ్రులు లక్కమాంబ, నారాయణసూరి. ఇతను శ్రీవేంకటేశ్వర స్వామిని స్తుతిస్తూ 32 వేల సంకీర్తనలు రచించిన గొప్ప వాగ్గేయకారుడు. ఇతనికి 'పదకవితా పితామహుడు' అనే బిరుదు ఉంది.
ఆ) కింది ప్రశ్నలకు 8 నుండి 10 వాక్యాలలో జవాబులు రాయండి.
-
1. చిన్ని శిశువు పాఠ్యభాగ సారాంశాన్ని సొంత మాటల్లో రాయండి?
అన్నమయ్య భక్తిభావంతో చిన్నికృష్ణుని బాల్య చేష్టలను అద్భుతంగా వర్ణించాడు. అమ్మలారా! ఇలాంటి చిన్ని శిశువును ఎప్పుడూ చూడలేదంటాడు. కృష్ణుడు తన శిరస్సును ఊపుతున్నాడని, అతని జడలు చింతకాయల వలె ఉన్నాయని తెలిపాడు. ముద్దులొలికే పాదాల గజ్జెలు మ్రోగుతుండగా యశోద వెంట తిరుగుతున్నాడని చెప్పాడు. చేతి వేళ్ళ ఉంగరాలు, అద్దం లాంటి చెక్కిళ్లతో కృష్ణుడు ముద్దులు మూటగడుతున్నాడు. అలాంటి చిన్ని కృష్ణుడే నేడు వేంకటాచలంపై నిలిచి లోకాలన్నింటినీ కాపాడుతున్నాడని అన్నమయ్య వివరించాడు.
-
2. అన్నమయ్య చెప్పిన శిశువుకి మీరు చూసిన శిశువుకి గల పోలికలు రాయండి?
అన్నమయ్య వర్ణించిన చిన్ని శిశువు లాగే నేను చూసిన శిశువు కూడా చాలా ముద్దుగా ఉన్నాడు. ఆ చిన్నారి పాదాలకు గజ్జెలు కట్టడం, ముద్దు ముద్దు మాటలు మాట్లాడడం, అమ్మ వెంట తిరగడం లాంటి పోలికలు కనిపించాయి. చిన్నపిల్లల అల్లరి, కేరింతలు, నవ్వులు అందరినీ ఆకట్టుకుంటాయి. ఇద్దరిలోనూ అదే అమాయకత్వం, స్వచ్ఛత కనిపిస్తాయి.
-
3. మీరు చూసిన శిశువు గురించి రెండు పేరాలతో వ్యాసం రాయండి.
మా ఇంటి దగ్గర ఉన్న ఒక చిన్నపాప అందరినీ ఎంతో ఆకట్టుకుంటుంది. ఆ పాప నవ్వుతూ ఉంటే చాలు ఇళ్లంతా సందడిగా మారుతుంది. ఆ పాప నడకలు, ముద్దు ముద్దు మాటలు చూసేవారికి ఎంతో ఆనందాన్ని ఇస్తాయి.
పిల్లలు దేవుడిచ్చిన వరం లాంటివారు. వారిని కంటికి రెప్పలా కాపాడుకోవాలి. వారి అమాయకపు చేష్టలు మన కష్టాలన్నింటినీ మరచిపోయేలా చేస్తాయి. పిల్లల నవ్వులోనే నిజమైన దైవత్వం ఉంటుంది. -
4. చిన్నపిల్లల చేష్టల గురించి మీ మాటల్లో రాయండి.
చిన్నపిల్లల చేష్టలు ఎంతో చూడముచ్చటగా ఉంటాయి. వారు ఆడుకునేటప్పుడు చేసే అల్లరి, అడిగే చిన్న చిన్న ప్రశ్నలు అందరినీ నవ్విస్తాయి. కోపం వస్తే ముద్దుగా పెదవి విరుపులు, ఆనందం వస్తే కేరింతలు కొట్టడం పిల్లల ప్రత్యేకత. వారి స్వచ్ఛమైన మనసు ఎవరినైనా తక్షణమే ఆకట్టుకుంటుంది.
1. పదజాలం - భాషాంశాలు
అ) కింది గీత గీసిన పదాలకు అర్థాలు రాయండి. వాటితో సొంత వాక్యాలు రాయండి.
-
1. చిన్ని కృష్ణుడికి నవనీతం అంటే ఇష్టం.
అర్థం: వెన్న
సొంత వాక్యం:శ్రీకృష్ణునికి నవనీతం అంటే చాలా ప్రీతి. -
2. చిన్న పిల్లల కురులు నిగనిగలాడుతుంటాయి.
అర్థం: తలపై ఉండే్రుండ్రు జుట్టు / జుట్టు
సొంత వాక్యం:చిన్నపిల్లల కురులు చూడడానికి ఎంతో చక్కగా ఉంటాయి. -
3. తల్లికి శిశువు సంరక్షణ ముఖ్యం.
అర్థం: బిడ్డ / చిన్నపిల్లవాడు
సొంత వాక్యం:తల్లి తన శిశువును కంటికి రెప్పలా కాపాడుకుంటుంది. -
4. గణపతికి ఏనుగు శిరస్సు ఉంటుంది.
అర్థం: తల
సొంత వాక్యం:వినాయకుని శిరస్సు ఏనుగు తల వలె ఉంటుంది.
56 పేజీ సంఖ్య (కొనసాగింపు)
ఆ) కింది వాక్యాలలో సమానార్థక పదాలు (పర్యాయ పదాలు) గుర్తించి రాయండి.
-
1. ఇది పుత్తడి బొమ్మ, అది స్వర్ణ దేవాలయం.
సమానార్థక పదాలు: పుత్తడి, స్వర్ణం (బంగారం) -
2. కిటికి దర్పణం బాగుంది. రేఖ చేతిలో ముకురం ఉంది.
సమానార్థక పదాలు: దర్పణం, ముకురం (అద్దం) -
3. మా అయ్య పొలానికి వెళ్ళాడు. మా స్నేహితుని నాన్న ఉపాధ్యాయుడు.
సమానార్థక పదాలు: అయ్య, నాన్న (తండ్రి) -
4. ఆమె శిరోజాలు పొడవుగా ఉన్నాయి, ఈమె కేశాలు పొట్టిగా ఉన్నాయి.
సమానార్థక పదాలు: శిరోజాలు, కేశాలు (కురులు)
ఇ) కిందివానిలో ప్రకృతి, వికృతులను జతపరచండి.
| ప్రకృతి | Ans | వికృతి |
|---|---|---|
| 1. ఫలం | ( ఈ ) | అ. కన్నడు |
| 2. నీరము | ( ఉ ) | ఆ. సిరి |
| 3. భృంగారం | ( ఊ ) | ఇ. పండు |
| 4. కృష్ణుడు | ( అ ) | ఈ. పలము |
| 5. శ్రీ | ( ఆ ) | ఉ. నీళ్ళు |
| ఊ. బంగారము |
ఈ) కింది పదాలకు వ్యతిరేకార్థక పదాలు రాయండి.
- 1. చిన్న X పెద్ద
- 2. సత్యం X అసత్యం / అబద్ధం
- 3. తిని X తినక
- 4. పైన X క్రింద
- 5. వేడి X చల్లని / చలి
ఉ) కింది పదపట్టికను చదవండి. పట్టిక ఆధారంగా కొన్ని పదాలు రాయండి.
1. మువ్వలు
2. ముద్దు
3. పాలు
4. గురులు (కురులు)
5. పౌర్ణమి
2. ముద్దు
3. పాలు
4. గురులు (కురులు)
5. పౌర్ణమి
59 పేజీ సంఖ్య
ii. వ్యాకరణాంశాలు - అభ్యాసాలు
అభ్యాసం 1 : యడాగమం
- 1. మాయమ్మ = మా + అమ్మ ('య్' చేరింది)
- 2. తేయాకు = తే నీరు / తే + ఆకు ('య్' చేరింది)
- 3. నాయిల్లు = నా + ఇల్లు ('య్' చేరింది)
- 4. పనియేమిటి = పని + ఏమిటి ('య్' చేరింది)
అభ్యాసం 2: అత్వ సంధి బహుళం
| పదాలు | Ans (సంధి జరిగిన రూపం) | Ans (సంధి జరగని రూపం - యడాగమం) |
|---|---|---|
| 1. చూడక + ఉండెను | చూడకుండెను | చూడకయుండెను |
| 2. రాక + ఏమి | రాకేమి | రాకయేమి |
| 3. వేప + ఆకు | వేపాకు | యడాగమం రాదు (నిత్యం) |
60 పేజీ సంఖ్య
అభ్యాసం 3: ఇత్వ సంధి వైకల్పికం
| పదాలు | Ans (సంధి జరిగిన రూపం) | Ans (సంధి జరగని రూపం) |
|---|---|---|
| 1. ఏమి + అనిరి | ఏమниరి | ఏమియనిరి |
| 2. అది + ఎట్లు | అదేట్లు | అదియట్లు |
| 3. మఱి + ఏమి | మఱేమి | మఱియెమి |
అభ్యాసం 4 : తెలుగు సంధులు
| సంధి పదం | Ans (విడదీసిన రూపం) | సంధి పేరు |
|---|---|---|
| ఉదా : చూడమమ్మ | చూడము + అమ్మ | ఉత్వ సంధి |
| 1. రాజతడు | రాజు + అతడు | ఉత్వ సంధి |
| 2. భయమేల | భయము + ఏల | ఉత్వ సంధి |
| 3. ఎవరితడు | ఎవరు + అతడు | ఉత్వ సంధి |
| 4. లేదన్నది | లేదు + అన్నది | ఉత్వ సంధి |
| 5. చూచినప్పుడు | చూచిన + అప్పుడు | అత్వ సంధి |
| 6. చెప్పెనిప్పుడు | చెప్పెను + ఇప్పుడు | ఉత్వ సంధి |
అభ్యాసం 5 : సమాసాలు (ద్వంద్వ, ద్విగు)
| సమాస పదం | Ans (విగ్రహ వాక్యం) | Ans (సమాసం పేరు) |
|---|---|---|
| 1. పంచభూతాలు | అయిన ఐదు భూతాలు / ఐదు సంఖ్య గల భూతాలు | ద్విగు సమాసం |
| 2. నవగ్రహాలు | తొమ్మిది సంఖ్య గల గ్రహాలు | ద్విగు సమాసం |
| 3. చదువుసంధ్యలు | చదువును, సంధ్యయును | ద్వంద్వ సమాసం |
| 4. ముప్పదిరెండు వేల సంకీర్తనలు | ముప్పది రెండు వేల సంఖ్య గల సంకీర్తనలు | ద్విగు సమాసం |
| 5. ఆలుమగలు | ఆలును, మగడును | ద్వంద్వ సమాసం |
| 6. కష్టసుఖాలు | కష్టమును, సుఖమును | ద్వంద్వ సమాసం |
61 పేజీ సంఖ్య
నేనివి చేయగలనా?
| ప్రశ్న | Ans |
|---|---|
| 1. చిన్ని శిశువు గేయాన్ని భావయుక్తంగా, రాగయుక్తంగా పాడగలను. | ఔను |
| 2. కీర్తనలోని భావాలను, సొంత మాటలలో చెప్పగలను. | ఔను |
| 3. కీర్తనలోని పదాలను సొంతవాక్యాలలో ఉపయోగించగలను. | ఔను |
| 4. చిన్నపిల్లల చేష్టలను గురించి రాయగలను. | ఔను |